1822: The Railways of Great Britain
Ontwerper: Simon Cutforth
De volledige 1822: heel Groot-Brittannië in een voortdurende veiling van privates, minors en concessies voor grote maatschappijen.
1822: The Railways of Great Britain
Inhoud
Zo werkt het
- Bank van £12.000; £2.100 verdeeld over de spelers (£525 elk bij 4)
- Drie geschudde stapels: concessies van majors ([LNWR] bovenop), minors ([M24] bovenop) en privés ([P1] bovenop)
- Veilingvakken: 4 minors, 3 concessies en 3 privés
- Elke speler krijgt biedfiches (5 bij 4 spelers) en een willekeurig volgnummer
- De stock round begint met alleen L- en 2-treinen te koop
- Beurt: aandelen van majors verkopen, leningen aflossen en daarna één van deze:
- · één aandeel van een major kopen
- · een concessie omzetten (vanaf fase 2)
- · tot 3 biedingen op de veilingvakken
- Aan het eind betaalt de winnaar van elk bod en krijgt het certificaat
- Volgende volgorde: van meeste naar minste geld in hand
- Inkomsten van privés en concessies (£10)
- Eerst de minors, dan de majors, van hoogste naar laagste koers:
- 1. Privés van een speler overnemen
- 2. Spoor: 1 gele (minor) of 2 gele / 1 upgrade (major)
- 3. Bestemming en één station (£100), alleen majors
- 4. Treinen: minors delen 50/50
- 5. Treinen kopen (verplicht als ze er geen heeft)
- 6. Een minor opslokken en aandelen uitgeven of terugkopen (majors)
- De bank raakt leeg: het spel eindigt na de lopende reeks operating rounds
- Een aandeel bereikt £700: het spel eindigt na die operating round
- Wordt er in de eerste stock round niets verkocht, dan eindigt het spel meteen
- Wie het meeste geld en aandelen tegen marktwaarde heeft, wint (privés en maatschappijen tellen niet)
Onderdelen
- Geld en biedfiches
- Concessies, minorcertificaten (50%) en aandelen van majors
- Privés (waarde 0, maar met inkomsten of een kracht)
- Noodleningen tegen 50%
- 24 minors, elk met één station
- Beginnen op £50 met £100 in fase 1
- 1 gele of groene tegel per beurt
- Opbrengst altijd gedeeld met de directeur
- 10 majors met een eigen bestemming
- Ontstaan door de concessie om te zetten (fase 2-4) of bij 50% verkocht (vanaf fase 5)
- Incrementele kapitalisatie; volledig vanaf fase 6
- Slokken minors op en erven hun geld, treinen en station
- £12.000
- Nieuwe treinen en tweedehandsmarkt
- Betaalt de inkomsten van privés en concessies
Waar het geld heen gaat
- Spelers Bank Gewonnen biedingen (tot fase 2 legt de bank het kapitaal van de minor in)
- Spelers Majors Een concessie omzetten en aandelen uit de kas kopen
- Minors Spelers De helft van de opbrengst van de minor
- Majors Spelers Dividend en betaling in geld bij het opslokken van een minor
- Majors Bank Treinen, terrein en stations
- Bank Spelers Inkomsten van privés en concessies, en aandelenverkopen
Fasen
- Alle maatschappijen komen uit de veiling: er is geen vaste beginopstelling.
- Minors zijn het zaad van de majors: wie ze opslokt, krijgt kant-en-klaar spoor, stations en geld.
Een ronde stap voor stap
Illustratief voorbeeld op basis van twee voorbeelden uit de spelregels (v2.0): de veiling waarin de minor [M19] uit Cardiff voor £140 gewonnen wordt en haar eerste spoor naar Swansea. 4 spelers met £525. We volgen [S1], die ook de concessie van de [SWR] wint, met thuisstad Gloucester, en daarmee zijn minor opslokt.
-
Voor de start De veilingvakken Fase 1
Op de vakken liggen 4 minors ([M24] op het eerste), 3 concessies ([LNWR] op het eerste) en 3 privés. Elke speler heeft 5 biedfiches en mag de volgorde van de stapels bekijken: hij weet wat er in de volgende veilingen komt.
Krijgt de minor op vak 1 geen bod, dan gaat hij uit het spel en neemt hij een trein van de bank mee.
- Geld [S1]
- £525
- Kas [M19]
- —
- Koers [M19]
- —
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Stock round 1 Drie biedingen in één beurt Fase 1
[S1] legt een fiche op de [M19] (£100, de nominale waarde) en een op de concessie van de [SWR] (£100). Betalen hoeft nog niet: een bod legt alleen geld vast, en nooit meer dan je hebt.
Een bod kun je niet intrekken of naar een ander kavel verplaatsen, ook niet als iemand je overbiedt.
- Geld [S1]
- £525
- Kas [M19]
- —
- Koers [M19]
- —
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Stock round 1 Strijd om Cardiff Fase 1
[S2] biedt £120 op de [M19]. In zijn volgende beurt verhoogt [S1] zijn fiche naar £140. Verder biedt niemand.
Een fiche die al ligt, mag je alleen verplaatsen als een andere speler meer geboden heeft.
- Geld [S1]
- £525
- Kas [M19]
- —
- Koers [M19]
- —
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Stock round 1 Einde van de ronde: betalen Fase 1
Als iedereen achter elkaar past, worden de veilingen afgehandeld. [S1] betaalt £140 voor de [M19] en £100 voor de concessie. In fase 1 start de minor, wat het bod ook was, op £50 met £100 van de bank.
De volgorde in de volgende stock round is van meeste naar minste geld: nu veel uitgeven betekent later laat aan de beurt.
- Geld [S1]
- £285
- Kas [M19]
- £100
- Koers [M19]
- £50
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Operating round 1 Inkomsten en eerste beurt van de [M19] Fase 1
De concessie betaalt [S1] £10. De [M19] opereert als eerste minor omdat ze het hoogste bod had. Ze zet haar station in Cardiff en koopt als eerste stap van haar eerste beurt een L-trein voor £60.
Alleen een minor in haar eerste beurt mag een L kopen voordat ze rijdt.
- Geld [S1]
- £295
- Kas [M19]
- £40
- Koers [M19]
- £50
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Operating round 1 Spoor naar Swansea, en delen Fase 1
Ze legt een gele tegel tussen Cardiff en Swansea. De L-trein rijdt binnen Cardiff: £30. Een minor deelt altijd: £15 voor [S1] en £15 naar de kas. Omdat ze uitkeert, stijgt de koers een vakje, naar £60.
Een L-trein doet alleen een stad met eigen station en, als hij wil, een dorp.
- Geld [S1]
- £310
- Kas [M19]
- £55
- Koers [M19]
- £60
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Rondes 2 en 3 Nog twee rondjes in fase 1 Fase 1
In stock rounds 2 en 3 kan [S1] de concessie niet omzetten (het is nog fase 1) en hij past. In beide operating rounds betaalt de concessie hem £10 en haalt de [M19] weer £30, gedeeld. De minor komt op een koers van £80 en £85 in kas.
In fase 1 is er maar één operating round tussen de stock rounds.
- Geld [S1]
- £360
- Kas [M19]
- £85
- Koers [M19]
- £80
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Operating round 3 De [M19] opent fase 2 Fase 2
Na het uitkeren betaalt de [M19] £80 aan de bank en draait ze haar L-trein om: nu is het een 2-trein. Het is de eerste 2-trein van het spel en fase 2 begint: concessies kunnen omgezet worden en na de volgende stock round zijn er twee operating rounds.
Een L omzetten in een 2 telt als een treinaankoop.
- Geld [S1]
- £360
- Kas [M19]
- £5
- Koers [M19]
- £80
- Kas [SWR]
- —
- Koers [SWR]
- —
-
Stock round 4 De concessie omzetten Fase 2
[S1] draait de concessie om en krijgt het directeurscertificaat (20%) van de [SWR]. Hij kiest een startkoers van £100. De bank legt £100 in en [S1] de rest tot het dubbele van de prijs: 2 × 100 − 100 = £100. De [SWR] floatet met £200.
Omzetten is de hele actie van je beurt: in dezelfde beurt kun je geen aandeel kopen.
- Geld [S1]
- £260
- Kas [M19]
- £5
- Koers [M19]
- £80
- Kas [SWR]
- £200
- Koers [SWR]
- £100
-
Stock round 4 Nog een aandeel Fase 2
In een volgende beurt koopt [S1] 10% uit de kas van de [SWR] voor £100, en dat geld gaat naar de maatschappij. Nu heeft hij 30%.
Incrementele kapitalisatie: elk aandeel dat uit de kas verkocht wordt, levert de maatschappij zijn prijs op.
- Geld [S1]
- £160
- Kas [M19]
- £5
- Koers [M19]
- £80
- Kas [SWR]
- £300
- Koers [SWR]
- £100
-
Operating round 4.1 De [M19] met een 2-trein Fase 2
De concessie betaalt niet meer: het is nu een maatschappij. De 2-trein van de [M19] rijdt van Cardiff naar Swansea: 30 + 20 = £50. £25 voor [S1], £25 naar de kas, en de koers stijgt naar £90.
- Geld [S1]
- £185
- Kas [M19]
- £30
- Koers [M19]
- £90
- Kas [SWR]
- £300
- Koers [SWR]
- £100
-
Operating round 4.1 De [SWR] begint in Gloucester Fase 2
Eerste beurt van de [SWR]: ze zet haar thuisstation en legt het bestemmingsfiche (Fishguard) op haar kaart. Gloucester is een lege cirkel met waarde 0, en ze legt er een gele stad voor £40 terrein.
In fase 2 mag een major maar één gele tegel per beurt leggen; vanaf fase 3 twee.
- Geld [S1]
- £185
- Kas [M19]
- £30
- Koers [M19]
- £90
- Kas [SWR]
- £260
- Koers [SWR]
- £100
-
Operating round 4.1 Geen trein, naar links Fase 2
Ze heeft geen trein en verdient niets: de koers gaat een vakje naar links, naar £90. Daarna koopt ze een 2-trein voor £120, want een maatschappij moet haar beurt met een trein eindigen.
- Geld [S1]
- £185
- Kas [M19]
- £30
- Koers [M19]
- £90
- Kas [SWR]
- £140
- Koers [SWR]
- £90
-
Operating round 4.2 De [M19] bereikt £100 Fase 2
De [M19] haalt weer £50 en geeft £25 aan [S1]. De koers bereikt £100: de minor is nu het dubbele waard, £200.
- Geld [S1]
- £210
- Kas [M19]
- £55
- Koers [M19]
- £100
- Kas [SWR]
- £140
- Koers [SWR]
- £90
-
Operating round 4.2 Newport verbindt ze Fase 2
De [SWR] legt een gele tegel in Newport (£20 terrein), die Gloucester met Cardiff verbindt. De 2-trein rijdt Gloucester + Newport: £30. Ze keert uit: [S1] krijgt £9 voor zijn 30% en de £21 van de 70% die nog in de kas ligt, gaat naar de maatschappij.
Een dividend lager dan de koers laat hem niet bewegen; is het gelijk, dan stijgt hij een vakje.
- Geld [S1]
- £219
- Kas [M19]
- £55
- Koers [M19]
- £100
- Kas [SWR]
- £141
- Koers [SWR]
- £90
-
Operating round 4.2 De [SWR] slokt de [M19] op Fase 2
Nu loopt er spoor van Gloucester naar Cardiff, en geen van beide speelt haar eerste beurt: de [SWR] kan de [M19] opslokken. Ze betaalt de £200 met 2 aandelen (2 × £90 = £180) en £20 in geld aan [S1]. Ze erft de £55 van de [M19] en haar 2-trein, en ruilt het station in Cardiff voor een eigen station.
De major mag er 0, 1 of 2 aandelen voor geven; zijn die meer waard dan de minor, dan legt de directeur het verschil bij.
- Geld [S1]
- £239
- Kas [M19]
- —
- Koers [M19]
- —
- Kas [SWR]
- £176
- Koers [SWR]
- £90
-
Op naar stock round 5 En nu? Fase 2
[S1] heeft 50% van de [SWR], al in Gloucester en Cardiff met twee 2-treinen. Met £239 kan hij op een nieuwe minor bieden. Het plan: het spoor doortrekken naar Fishguard, de bestemming, die dubbel telt als een trein er vanuit de thuisstad komt, voordat de eerste 4-trein de 2-treinen laat roesten.
- Geld [S1]
- £239
- Kas [M19]
- —
- Koers [M19]
- —
- Kas [SWR]
- £176
- Koers [SWR]
- £90
1822: The Railways of Great Britain — Samenvatting
Type kapitalisatie
- Standaard incrementele kapitalisatie: de maatschappij ontvangt de parprijs telkens wanneer een van haar aandelen daadwerkelijk wordt verkocht.
- Zodra de eerste 6-trein is gekocht (fase 6), krijgen majors die vanaf dat moment floaten volledige kapitalisatie (ze ontvangen al het kapitaal in één keer; de 5 resterende aandelen uit de kas gaan direct naar de markt).
Floaten en aandelenlimieten per speler
- Minors floaten als hun enige aandeel (100%) is verkocht; majors floaten bij 20%, behalve de London and North Western Railway (LNWR), die al met geplaatste aandelen begint en al bij 10% floatet
- Geen enkele speler kan meer dan 100% van een minor hebben, omdat die maar één aandeel heeft; voor majors geldt standaard de klassieke limiet van 60%
- Certificaatlimiet per speler: 2 spelers — 33; 3 spelers — 26; 4 spelers — 20; 5 spelers — 16; 6 spelers — 13; 7 spelers — 11
Startgeld per aantal spelers
- 2 spelers: £900 startgeld
- 3 spelers: £700 startgeld
- 4 spelers: £525 startgeld
- 5 spelers: £420 startgeld
- 6 spelers: £350 startgeld
- 7 spelers: £300 startgeld
- De bank begint altijd met £12.000, ongeacht het aantal spelers
Einde van het spel (end game triggers)
- De bank raakt door haar geld heen: de lopende volledige reeks operating rounds wordt afgemaakt (of de volgende operating round, als het tijdens een stock round gebeurt)
- Een aandelenkoers bereikt het met "e" gemarkeerde vakje op de markt (700e): het spel eindigt aan het eind van de volgende operating round
- Als in de eerste stock round niemand een aandeel verkoopt: het spel eindigt onmiddellijk (uitzonderlijke noodrem)
- Faillissement is in dit spel uitgeschakeld (BANKRUPTCY_ALLOWED = false): het is geen manier om het spel te beëindigen
Aantal fasen
- 7 fasen (1 tot 7), die beginnen bij de aankoop van de eerste trein van elk type
- Verschillende treinlimiet voor minors en majors in elke fase (bijvoorbeeld in fase 1: 2 per minor, 4 per major)
- Fase 2: concessies kunnen in majors worden omgezet
- Fase 5: bij de aankoop van de eerste 5-trein sluiten alle niet-omgezette concessies zonder compensatie en floaten de nog openstaande majors voortaan bij 50%
- Fase 6: bij de aankoop van de eerste 6-trein krijgen majors die vanaf dan floaten volledige kapitalisatie
- Fase 7: bij de aankoop van de eerste 7-trein sluiten de privémaatschappijen P15 en P20 (inkomsten ×fase) als ze nog niet zijn overgenomen
Treinen en prijzen
- L-trein — £60 (22 stuks; roest bij de eerste 3-trein); kan voor £80 worden omgezet in een "2"-trein voordat hij roest (eigen variant, afstand 2, £120, beschikbaar vanaf fase 1, roest bij de eerste 4-trein)
- 3-trein — £200 (9 stuks; roest bij de eerste 6-trein)
- 4-trein — £300 (6 stuks; roest bij de eerste 7-trein)
- 5-trein — £500 (3 stuks; de aankoop ervan sluit alle openstaande concessies)
- 6-trein — £600 (3 stuks; de aankoop ervan activeert volledige kapitalisatie voor nieuwe majors)
- 7-trein — £750 (onbeperkt; expressvariant "E", onbeperkte afstand, vermenigvuldiger ×2, £1.000; de aankoop ervan sluit de privémaatschappijen met inkomsten per fase als ze nog niet zijn overgenomen)
- Speciale treinen via privémaatschappijen (niet op de markt te koop): 2P (permanente 2-trein, gratis, 2 stuks), LP (permanente L-trein, gratis, 1 stuk), 5P (extra 5-trein, £500, 1 stuk), P+ (Pullmanrijtuig dat een trein in een "+"-trein verandert, gratis, 2 stuks)
Privémaatschappijen
- 21 privémaatschappijen (P1-P21), zonder vaste prijs: ze worden gewonnen in een gelijktijdige veiling met een beperkt aantal biedfiches (bidding tokens), niet gekocht voor een vooraf vastgestelde prijs.
- P1 (normale 5-trein), P2 (verwijdert een klein station, sluit na gebruik), P3 en P4 (permanente 2-treinen), P5 (gratis station bij het Kanaal), P6 en P7 (postcontracten, +50% van de waarde van de stations van één trein), P8 (korting op berg/heuvel, of gratis marker voor moeilijk terrein), P9 (telt het contante geld in de hand dubbel voor de beurtvolgorde, of variabele inkomsten als een maatschappij hem heeft), P10 (korting en gratis markers bij rivieren/estuaria), P11 (vervroegde toegang tot de volgende tegelkleur), P12 (extra tegel of extra upgrade), P13 en P14 (Pullmanrijtuigen), P15 (inkomsten ×10 per fase, sluit in fase 7), P16 (Tax Haven: wordt nooit overgenomen, koopt aandelen voor de eigenaar zonder dat die meetellen voor de limiet van 60%), P17 (verplaatst een kaart in de stapel concessies/minors/privémaatschappijen), P18 (ruilt een ruilmarker voor een beschikbare), P19 (permanente L-trein, vanaf fase 1), P20 (inkomsten ×5 per fase, sluit in fase 7), P21 (gratis aanleg van de brug Grimsby-Hull)
Maatschappijen
- 10 majors (elk 10 aandelen), die elk worden opgericht door een in de veiling gewonnen "concessie" (C1-C10) om te zetten: London and North Western Railway (LNWR) — Londen/M38; Great Western Railway (GWR) — Londen/M38; London, Brighton and South Coast Railway (LBSCR) — Londen/M38; South Eastern & Chatham Railway (SECR) — Londen/M38; Caledonian Railway (CR) — Glasgow/E6; Midland Railway (MR) — J29; Lancashire & Yorkshire Railway (LYR) — G22; North British Railway (NBR) — Edinburgh/H5; South Wales Railway (SWR) — H33; North Eastern Railway (NER) — L19
- Tot 24 "minor"-maatschappijen (M1-M24, en tot 30 met de uitbreiding 1822+), met één station en elk 2 aandelen, eveneens in de veiling gewonnen en over de hele kaart verspreid (Aberdeen, Highlands, Edinburgh, Newcastle, Darlington, Barrow, Warrington, Sheffield, Grimsby, Birmingham, Peterborough, Ipswich, Maidstone, Londen, Southampton, Bournemouth, Cardiff, Pontypool, Merthyr Tydfil, Exeter, Cornwall, Swansea, Norwich, Hull, en met de uitbreiding ook Glasgow, Carlisle, Mid Wales en Plymouth). Minors kunnen uiteindelijk in een major opgaan.
Specifieke mechanismen
- Elke stock round begint met een gelijktijdige veiling van privémaatschappijen, minors en concessies voor majors, met een beperkt aantal biedfiches per speler, waardoor je moet kiezen in welke veilingen je meedingt
- De parprijs van een minor wordt niet door de oprichter gekozen: in fase 1 ligt die vast (50); vanaf fase 2 volgt die uit het winnende bod (tot 200 in de kas / 100 par)
- Minors kunnen in een major opgaan (als ze minstens één keer hebben geopereerd) en brengen dan hun al aangelegde spoor in; de betaling kan in aandelen uit de kas en/of contant geld
- De volgorde van prioriteit in de stock rounds wordt bepaald door hoeveel geld elke speler in handen heeft, niet door een vaste beurtvolgorde
- "L"-treinen aan het begin (één station) die voor £80 in 2-treinen kunnen worden omgezet voordat ze roesten
Noodverkoop (emergency sell)
Anders dan in 1830 eindigt het zonder opties zitten hier niet in faillissement, maar in schuld. Er gelden vier niveaus in strikte volgorde: eerst de kas van de maatschappij zelf; daarna het privégeld van de directeur; als ook dat niet volstaat, de Noodfinanciering — de directeur moet zijn eigen aandelen verkopen (van elke maatschappij die hij bezit, in de volgorde die hij wil, tegen de marktprijs van het begin van deze beurt) totdat hij het benodigde geld bij elkaar heeft, hoewel zijn eigen certificaat in de maatschappij die wordt gefinancierd nooit mag worden verkocht —; en alleen als ook dat mislukt, leent de directeur de rest bij de bank, tegen een rente van 50% (naar boven afgerond), die elke stock round blijft oplopen en hem belet aandelen te kopen of te bieden totdat hij de lening heeft terugbetaald. Nog een nuance: als de maatschappij gedwongen is een trein van een andere maatschappij te kopen in plaats van van de bank, mag de directeur er geen privégeld in steken — de maatschappij moet het zelf zien op te lossen.
Vergelijking met 1830
1. Setting en kaart
1830 beslaat het noordoosten van de VS. 1822 speelt zich af in heel Groot-Brittannië (Engeland, Wales en
Schotland), met een zeer uitgestrekte kaart en een veel dichter netwerk van steden, bedoeld voor partijen met
maximaal 7 spelers.
2. Alles wordt geveild: privémaatschappijen, minors en "concessies" voor majors
In 1830 worden alleen de privémaatschappijen aan het begin geveild; de grote maatschappijen worden daarna vrij
opgericht. In 1822 wordt in elke stock round tegelijk geveild op privémaatschappijen, "minor"-maatschappijen (2
aandelen) en "concessies" om majors op te richten, met een beperkt aantal biedfiches per speler.
3. De parprijs van een minor hangt af van de veiling en wordt niet gekozen
In 1830 kiest de oprichter vrij de parprijs. In 1822 start een minor in fase 1 altijd tegen een vaste prijs van
50, wat het winnende bod ook is. Vanaf fase 2 gaat het geld van het winnende bod naar de kas van de minor en
bepaalt het de parprijs.
4. Minors fuseren met majors om ze op te richten of te laten groeien
In 1830 bestaat dit concept niet. In 1822 moet een minor minstens één keer hebben geopereerd voordat ze door een
major kan worden opgenomen; de aandeelhouder van de minor kan worden betaald met aandelen uit de kas van de
major en/of contant geld. Zo "ontstaan" veel majors door de infrastructuur over te nemen die een minor al heeft
aangelegd.
5. "L"-treinen aan het begin en omzetting in 2-treinen
In 1830 is de eerste generatie treinen al de normale 2-trein. In 1822 begint het spel met speciale "L"-treinen
(één station, kosten £60) die voor £80 in 2-treinen kunnen worden omgezet voordat ze verouderd raken. Deze
beginstap heeft geen tegenhanger in 1830.
6. Volgorde van prioriteit op basis van contant geld, niet op beurt
In 1830 schuift de kooprioriteit in de stock round steeds door naar links van de vorige koper. In 1822 wordt de
volgorde van prioriteit in de stock rounds bepaald door hoeveel geld elke speler heeft, wat beloont dat je in
eerdere veilingen veel hebt uitgegeven.
7. Veel meer maatschappijen tegelijk in het spel
Met de privémaatschappijen, minors en majors die elke ronde geveild kunnen worden, heeft 1822 veel meer actieve
entiteiten tegelijk dan 1830, met een veel geleidelijker en meer getrapt groeitempo.
Verwante spellen
Meer spellen van Simon Cutforth
Een term die je niet kent? Ze staan allemaal uitgelegd in de 18xx-woordenlijst. Woordenlijst →