← Wszystkie gry

18GB: The Railways of Great Britain

Autor: Dave Berry

Wielka Brytania ze spółkami losowo podzielonymi na dwie grupy, łącząca pomysły z 1825 i 1860.

Zobacz na BoardGameGeek → Zobacz instrukcję → Zobacz na Ludoya →
18GB: The Railways of Great Britain Spis treści

Jak to działa

Przygotowanie
  • Scenariusz zależny od liczby graczy: mapa, spółki, spółki prywatne, pieniądze i limit certyfikatów
  • Spółki rozdziela się losowo na dwa poziomy: tych z poziomu 2 nie można zakładać przed rundą giełdową 2
  • Wszystkie stacje macierzyste stoją już na mapie i blokują od początku
  • Licytacja spółek prywatnych: minimalna oferta to cena; kto skończy z najmniejszą gotówką, otwiera rundę giełdową 1
Runda giełdowa ×1
  • W każdej turze sprzedać, a potem kupić
  • Założyć spółkę: certyfikat dyrektora (40%) po cenie emisyjnej
  • Maksymalnie 60% z [IPO]; z puli bez limitu
  • Albo zamienić spółkę na 10-akcyjną
  • Kto spasuje pierwszy, zaczyna następną rundę
Runda operacyjna ×2
  • Przychody otwartych spółek prywatnych
  • Każda spółka, od najwyższego kursu:
  • 1. Tory: 2 płytki (tylko jedna w mieście)
  • 2. Stacje (£50)
  • 3. Pociągi
  • 4. Wypłacić (w górę o 1-4 pola) albo zatrzymać (w dół)
  • 5. Kupić pociągi
  • Jeśli nikt nie kupił pociągu z banku, jeden idzie na eksport
↻ Powtarza się do końca
Koniec
  • Kurs dochodzi do £350 lub więcej
  • Albo sprzedano lub wyeksportowano wszystkie pociągi
  • Gra kończy się po tej rundzie operacyjnej
  • Wygrywa ten, kto ma najwięcej pieniędzy i akcji

Elementy

Gracze
  • Pieniądze
  • Akcje, nawet 100% spółki
  • Spółki prywatne (nie liczą się do limitu)
Spółki
  • Powstają z 5 akcjami (40/20/20/20) i 5 × ceną emisyjną
  • Mogą przejść na 10 akcji: więcej kapitału i stacji
  • Bez pociągu: niewypłacalna, wynajmuje najtańszy pociąg i zatrzymuje
  • Bez dyrektora: zarząd komisaryczny (zawsze zatrzymuje)
Spółki prywatne
  • Zawsze w rękach gracza, nigdy spółki
  • Otwarta: przychód i blokada heksu
  • Zamknięta przez właściciela: przestaje płacić i odblokowuje zdolność
  • Ze zdolności korzysta dowolna spółka właściciela
Bank
  • Nieograniczone pieniądze
  • [IPO] i pula
  • Nowe pociągi
Mapa
  • Tory restrykcyjne: spółka musi móc skorzystać z nowego toru
  • Wzgórza: £50 za odcinek
  • Premie północ–południe, wschód–zachód i za estuaria

Którędy płyną pieniądze

  • Bank Spółki Przy uruchomieniu 5 × cena emisyjna; przy zamianie 5 × nowy kurs
  • Gracze Bank Kupno akcji (także z [IPO]) i spółek prywatnych
  • Bank Gracze Dywidendy, przychody spółek prywatnych, sprzedaż akcji
  • Bank Spółki Zatrzymany przychód i dywidendy z akcji w [IPO]
  • Spółki Bank Pociągi, teren i stacje
  • Gracze Spółki Dopłata do zakupu pociągów: nie istnieje

Fazy

2+1
Start
2+1 · £80
Tylko żółte; uruchomienie przy 40%
3+1
1. pociąg 3+1
3+1 · £200
Zielone; nowe spółki uruchamiane przy 60%
4+2
1. pociąg 4+2
4+2 · £300
Niebieskie (estuaria); rdzewieją 2+1; można budować na spółkach prywatnych
5+2
1. pociąg 5+2
5+2 · £500
Brązowe; niezałożone spółki przechodzą na 10 akcji
4X
1. pociąg 4X
4X · £550
Rdzewieją 3+1
5X
1. pociąg 5X
5X · £650
6X
1. pociąg 6X
6X · £700
Szare; rdzewieją 4+2; niezałożone spółki odpadają
  • Pociągi X nie liczą miasteczek i dodają £10 za każdy heks w linii prostej między dwoma końcami trasy.
  • Dyrektor nigdy nie dopłaca do pociągów: spółka przechodzi na 10 akcji albo staje się niewypłacalna.

Runda krok po kroku

Przykład poglądowy według zasad z 18xx.games, standardowy scenariusz na 4 graczy (po £330). Śledzimy [G1] i [MR] z siedzibą w Derby przez rundę giełdową 1 i dwie następujące po niej rundy operacyjne.

  1. Przed startem Dwa poziomy spółek Faza 2+1

    Przy 4 graczach jest 9 spółek, a 4 z nich trafiają losowo na poziom 2. [MR] wypadła na poziomie 1, więc można ją założyć już w pierwszej rundzie giełdowej. Jej stacja w Derby stoi już na mapie.

    [LNWR] zawsze jest na poziomie 1.

    Pieniądze [G1]
    £330
    Skarbiec [MR]
    —
    Kurs [MR]
    —
    Pociągi [MR]
    —
  2. Licytacja spółek prywatnych Liverpool & Manchester Faza 2+1

    Wszystkie spółki prywatne licytuje się jednocześnie. [G1] bierze [LM] za £45, jej cenę. Daje £15 w każdej rundzie operacyjnej, dopóki jest otwarta.

    Spasować możesz tylko, jeśli prowadzisz w jakiejś licytacji albo wszystkie już mają oferty. Te bez ofert tanieją o £10.

    Pieniądze [G1]
    £285
    Skarbiec [MR]
    —
    Kurs [MR]
    —
    Pociągi [MR]
    —
  3. Runda giełdowa 1 Założenie [MR] Faza 2+1

    Ci, którzy wydali najwięcej na licytacji, grają pierwsi. Gdy przychodzi jego kolej, [G1] zakłada [MR] po £90: certyfikat dyrektora (40%) kosztuje go £180. Przy 40% sprzedanych [MR] zostaje uruchomiona, a bank daje jej 5 × £90 = £450.

    Pełna kapitalizacja: to, co później zapłaci się za akcje z [IPO], idzie do banku, nie do spółki.

    Pieniądze [G1]
    £105
    Skarbiec [MR]
    £450
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    —
  4. Runda giełdowa 1 Jeszcze jedna akcja Faza 2+1

    W następnej turze kupuje z [IPO] kolejne 20% za £90. Ma już 60% [MR], maksimum, jakie można wziąć z [IPO].

    Z puli można kupić więcej: da się dojść do 100%.

    Pieniądze [G1]
    £15
    Skarbiec [MR]
    £450
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    —
  5. Runda giełdowa 1 Pas Faza 2+1

    Bez pieniędzy na nic więcej pasuje. Gdy wszyscy spasują, runda się kończy, a kursy stoją.

    Wyprzedane spółki nie idą w górę.

    Pieniądze [G1]
    £15
    Skarbiec [MR]
    £450
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    —
  6. Runda operacyjna 1.1 Przychód ze spółki prywatnej Faza 2+1

    Runda zaczyna się od wypłat otwartych spółek prywatnych: [G1] dostaje £15 z [LM].

    Jeśli ją zamknie, dostanie ostatnią wypłatę, a jego spółki będą miały +£30 w Liverpoolu.

    Pieniądze [G1]
    £30
    Skarbiec [MR]
    £450
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    —
  7. Runda operacyjna 1.1 Dwie płytki Faza 2+1

    [MR] kładzie żółtą w Derby (miasto za £10) i drugą w miasteczku Lincoln. Tylko jedna z nich może być w mieście.

    Tory restrykcyjne: każda płytka musi służyć spółce, która ją kładzie.

    Pieniądze [G1]
    £30
    Skarbiec [MR]
    £450
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    —
  8. Runda operacyjna 1.1 Bez pociągu, w dół Faza 2+1

    Nie ma jeszcze pociągu, nic nie zarabia i kurs spada o pole: z £90 na £80.

    Pieniądze [G1]
    £30
    Skarbiec [MR]
    £450
    Kurs [MR]
    £80
    Pociągi [MR]
    —
  9. Runda operacyjna 1.1 Pociąg 2+1 Faza 2+1

    Kupuje z banku 2+1 za £80. Jeździ do 2 miast plus 1 miasteczko.

    Spółka, która kończy turę bez pociągu, staje się niewypłacalna: wynajmie najtańszy pociąg i będzie musiała zatrzymywać.

    Pieniądze [G1]
    £30
    Skarbiec [MR]
    £370
    Kurs [MR]
    £80
    Pociągi [MR]
    2+1
  10. Runda operacyjna 1.2 Leicester Faza 2+1

    Kolejny przychód z [LM] (£15). [MR] kładzie żółtą w Leicester, podwójnym mieście, które na żółto jest warte £20.

    Pieniądze [G1]
    £45
    Skarbiec [MR]
    £370
    Kurs [MR]
    £80
    Pociągi [MR]
    2+1
  11. Runda operacyjna 1.2 Pociąg jedzie Faza 2+1

    2+1 jedzie z Leicester do Lincoln przez Derby: 20 + 10 + 10 = £40.

    Pieniądze [G1]
    £45
    Skarbiec [MR]
    £370
    Kurs [MR]
    £80
    Pociągi [MR]
    2+1
  12. Runda operacyjna 1.2 Wypłata Faza 2+1

    Wypłaca £8 na każdą akcję 20%. [G1] z 3 akcjami dostaje £24. Dwie akcje w [IPO] płacą £16 samej [MR]. Kurs idzie o pole w górę, z £80 na £90.

    Jeśli dywidenda sięga dwukrotności, trzykrotności lub czterokrotności kursu, idzie o 2, 3 lub 4 pola.

    Pieniądze [G1]
    £69
    Skarbiec [MR]
    £386
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    2+1
  13. Runda operacyjna 1.2 Drugi pociąg Faza 2+1

    Kupuje drugi 2+1 za £80. Spółka z 5 akcjami może mieć 3 pociągi do fazy 4+2.

    Na koniec każdej rundy operacyjnej, jeśli nikt nie kupił pociągu z banku, jeden idzie na eksport.

    Pieniądze [G1]
    £69
    Skarbiec [MR]
    £306
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    2 × 2+1
  14. Ku rundzie giełdowej 2 I co dalej? Faza 2+1

    Można już zakładać spółki z poziomu 2. [G1] może też zamienić [MR] na 10 akcji: kurs spadłby o 2 pola, do £75, a spółka dostałaby 5 × £75 = £375 i 2 dodatkowe stacje.

    Pieniądze [G1]
    £69
    Skarbiec [MR]
    £306
    Kurs [MR]
    £90
    Pociągi [MR]
    2 × 2+1

18GB — Podsumowanie

Typ kapitalizacji

  • Kapitalizacja pełna: po uruchomieniu (float, początkowo sprzedane 40%) spółka otrzymuje cały kapitał za swoje początkowe akcje naraz (4 × cena par). Spółki startują jako spółki z 5 akcjami (40/20/20/20) i mogą później zamienić się w spółki z 10 akcjami, otrzymując wtedy dodatkowy kapitał równy cenie akcji × 5.

Próg uruchomienia i limity akcji na gracza

  • Spółka uruchamia się po sprzedaży 40% akcji (jeden próg dla wszystkich spółek)
  • Nie ma limitu posiadania na gracza: gracz może mieć do 100% jednej spółki
  • Limit certyfikatów według liczby graczy (ustalany dla scenariusza, a nie jedna stała tabela): 2 graczy — 19; 3 graczy — 14; 4 graczy — 14; 5 graczy — 14; 6 graczy — 12

Gotówka początkowa w zależności od liczby graczy

  • 2 graczy: £375 gotówki na start (limit certyfikatów: 19)
  • 3 graczy: £330 gotówki na start (limit certyfikatów: 14)
  • 4 graczy: £330 gotówki na start (limit certyfikatów: 14)
  • 5 graczy: £320 gotówki na start (limit certyfikatów: 14)
  • 6 graczy: £305 gotówki na start (limit certyfikatów: 12)
  • Bank ma nieograniczone pieniądze

Warunki końca gry

  • W zajezdni kończą się pociągi (ostatni pociąg opuszcza zasoby banku): gra kończy się po dokończeniu bieżącej rundy operacyjnej
  • Cena akcji dociera do oznaczonego pola końca gry na tabeli giełdowej: gra kończy się po dokończeniu bieżącej rundy operacyjnej
  • Bankructwo jako takie nie istnieje (BANKRUPTCY_ALLOWED = false): spółka bez środków staje się „Insolvent” lub trafia pod zarząd komisaryczny („Receivership”, zarządzany przez bank) zamiast być likwidowana

Liczba faz

  • 7 faz (2+1, 3+1, 4+2, 5+2, 4X, 5X, 6X), wywoływanych zakupem pierwszego pociągu każdego typu
  • Zakup pierwszego pociągu 3+1 sprawia, że nowe spółki uruchamiają się przy 60% zamiast 40%
  • Zakup pierwszego pociągu 5+2 zamienia każdą spółkę, która jeszcze nie wystartowała, w spółkę z 10 akcjami
  • Zakup pierwszego pociągu 6X usuwa każdą spółkę, która wciąż nie wystartowała, wycofując z zajezdni jeden pociąg 6X za każdą usuniętą

Lista pociągów i ceny

  • Pociąg 2+1 — £80 (rdzewieje po zakupie pierwszego pociągu 4+2) — płaci za 2 miasta/pola poza mapą plus 1 miasteczko
  • Pociąg 3+1 — £200 (rdzewieje po zakupie pierwszego pociągu 4X) — jego zakup podnosi próg uruchomienia do 60%
  • Pociąg 4+2 — £300 (rdzewieje po zakupie pierwszego pociągu 6X)
  • Pociąg 5+2 — £500 — jego zakup zamienia każdą niewystartowaną spółkę w spółkę z 10 akcjami
  • Pociąg 4X (ekspres) — £550 — ignoruje miasteczka i liczy tylko miasta/lokacje poza mapą; dodaje bonus £10 za każde pole odległości w linii prostej między początkiem a końcem trasy
  • Pociąg 5X (ekspres) — £650
  • Pociąg 6X (ekspres) — £700 — ostatni dostępny typ; jego zakup usuwa niewystartowane spółki
  • Liczba pociągów każdego typu zależy od liczby graczy (zmienia się zależnie od wybranego scenariusza)

Lista spółek prywatnych

  • Dokładny zestaw spółek prywatnych w grze zależy od liczby graczy (scenariusz wybiera od 6 do 9 z 9 możliwych). Wszystkie blokują pole, dopóki są otwarte, a po zamknięciu właściciel zachowuje specjalną zdolność dla każdej spółki, którą kontroluje
  • London & Birmingham (LB) — £40, przychód £10 — właściciel ma pierwszeństwo w założeniu LNWR; nie może kupować akcji innej spółki, dopóki tego nie zrobi
  • Arbroath & Forfar (AF) — £30, przychód £10 — po zamknięciu daje dodatkową akcję układania płytki w Perth
  • Great Northern (GN) — £70, przychód £25 — daje dodatkowy żeton stacji w York (darmowy, jeśli można tam poprowadzić trasę, w przeciwnym razie £50) i umożliwia wczesną zieloną płytkę w York
  • Stockton & Darlington (SD) — £35, przychód £12 — bonus £10 w Middlesbrough
  • Liverpool & Manchester (LM) — £45, przychód £15 — bonus £30 w Liverpoolu
  • Leicester & Swannington (LS) — £30, przychód £10 — po zamknięciu daje dodatkową akcję układania płytki w Leicester
  • Taff Vale (TV) — £60, przychód £25 — pozwala położyć płytkę Severn Tunnel (C22) za darmo
  • Maryport & Carlisle (MC) — £50, przychód £20 — daje dodatkowy żeton stacji w Carlisle (darmowy, jeśli można tam poprowadzić trasę, w przeciwnym razie £50) i umożliwia wczesną zieloną płytkę w Carlisle
  • Chester & Holyhead (CH) — £30, przychód £10 — bonus £20 w Holyhead

Lista spółek

  • Caledonian Railway (CR) — stacja macierzysta G4
  • Great Eastern Railway (GER) — stacja macierzysta J25
  • Glasgow and South Western Railway (GSWR) — stacja macierzysta F5
  • Great Western Railway (GWR) — stacja macierzysta D23
  • London and North Western Railway (LNWR) — stacja macierzysta F21
  • London and South Western Railway (LSWR) — stacja macierzysta D25
  • Lancashire and Yorkshire Railway (LYR) — stacja macierzysta H15
  • Midland Railway (MR) — stacja macierzysta H19
  • Manchester, Sheffield and Lincolnshire Railway (MSLR) — stacja macierzysta H17
  • North British Railway (NBR) — stacja macierzysta I6
  • North Eastern Railway (NER) — stacja macierzysta J13
  • South Wales Railway (SWR) — stacja macierzysta A20
  • Wszystkie startują jako spółki z 5 akcjami; scenariusz gry (zależny od liczby graczy) wybiera ich podzbiór liczący od 6 do 12

Mechaniki specyficzne dla gry

  • W pełni zmienne przygotowanie: różne scenariusze zależnie od liczby graczy (gry 2-osobowe mają nawet dwie możliwe mapy, północ–południe lub wschód–zachód, zależnie od wybranego wariantu), każdy z własną mapą, zestawem spółek i spółek prywatnych, limitem certyfikatów i gotówką początkową
  • Spółki są losowo dzielone na dwa poziomy podczas przygotowania: spółki poziomu 2 można zakładać dopiero od drugiej rundy giełdowej
  • Zamiana z 5 akcji na 10 akcji (przez wydarzenie fazy lub podczas awaryjnej rekapitalizacji), z dopływem dodatkowego kapitału i często dodatkowymi żetonami
  • Gracz może posiadać do 100% akcji jednej spółki (brak limitu 60%)
  • Gracz może sprzedać na rynku dowolną liczbę własnych akcji, w tym certyfikat dyrektora
  • Pociągi ekspresowe (X): ignorują miasteczka i dodają bonus £10 za każde pole odległości w linii prostej między początkiem a końcem trasy
  • Bonusy „kompasowe” (północ/południe, wschód/zachód) i bonusy ujść rzek (Severn, Forth) za trasy łączące określone części mapy
  • Brak bankructwa: spółki bez środków stają się Insolvent lub trafiają pod Receivership zamiast być likwidowane

Awaryjna sprzedaż

Zasadnicze odejście od 1830: prezes nigdy nie jest proszony o osobistą gotówkę, a osobiste akcje nigdy nie są w ogóle przymusowo wystawiane na rynek — pieniądze zdobywa sama spółka. Spółka z 5 akcjami bez pociągu, której nie stać na zakup, zamienia się w spółkę z 10 akcjami: jej cena spada o trzy pola na giełdzie, do puli emitowanych jest pięć nowych akcji po 10%, a bank płaci bezpośrednio do kasy spółki za nie — to prawdziwy świeży kapitał, a nie sprzedaż czyichkolwiek osobistych udziałów. Prezes może następnie wykupić jedną z tych świeżo wyemitowanych akcji. Spółka, która ma już większy rozmiar, 10 akcji, i wciąż nie stać jej na pociąg, nie ma już miejsca na zamianę i zamiast tego ma wpaść w niewypłacalność/zarząd komisaryczny, a nie w bankructwo, bo samo bankructwo jest w tej grze wyłączone.

Porównanie z 1830

1. Sceneria i mapa
1830 obejmuje północny wschód USA. 18GB toczy się w Wielkiej Brytanii, ale nie należy go mylić z 1822 (które ma podtytuł „Railways of Great Britain”): 18GB to inny projekt, autorstwa Dave'a Berry'ego, który łączy elementy 1825 i 1860 z klasyczną bazą 1830 i jego potomków.

2. Spółki pogrupowane w dwa losowe poziomy
W 1830 wszystkie spółki są dostępne od początku na równych zasadach. W 18GB podczas przygotowania gry spółki kolejowe są losowo dzielone na dwa poziomy: spółek poziomu 2 nie można założyć do drugiej rundy giełdowej. To, które spółki trafią do którego poziomu, zmienia się z partii na partię, więc mapa rozwija się za każdym razem inaczej.

3. Można posiadać 100% spółki i swobodnie sprzedawać certyfikat dyrektora
W 1830 indywidualny limit posiadania wynosi 60%, a certyfikatu prezesa zwykle nie sprzedaje się swobodnie na rynku, tylko przekazuje. W 18GB gracz może kupić do 100% akcji jednej spółki i może sprzedać na wolnym rynku dowolną liczbę własnych akcji, w tym certyfikat dyrektora.

4. Spółki rodzą się z 5 akcjami i zamieniają się w spółki z 10
W 1830 każda spółka od początku ma tę samą strukturę 10 akcji. W 18GB spółki rodzą się jako spółki z 5 akcjami (40/20/20/20) i później zamieniają się w spółki z 10 akcjami — przez wydarzenie fazy lub podczas awaryjnej rekapitalizacji — otrzymując przy tym dodatkowy kapitał. Ta dwuetapowa struktura nie ma odpowiednika w 1830.

5. Brak bankructwa: zamiast niego Insolvency i Receivership
W 1830 spółka, która nie może zapłacić za obowiązkowy pociąg, może zostać zlikwidowana, jeśli prezes również nie może pokryć niedoboru. W 18GB bankructwo jako takie nie istnieje: spółka bez środków staje się „Insolvent” lub trafia pod zarząd komisaryczny banku („Receivership”), pozostając w grze, ale z ograniczeniami, zamiast znikać.

6. W pełni zmienne przygotowanie zależne od liczby graczy
W 1830 mapa i zestaw spółek są stałe, niezależnie od liczby graczy. W 18GB każda liczba graczy ma własny scenariusz, z własną mapą, własnym podzbiorem spółek i spółek prywatnych, własnym limitem certyfikatów i własną gotówką początkową — w tym dwie możliwe różne mapy dla 2 graczy (północ–południe lub wschód–zachód) — co daje jej znacznie większą zmienność od partii do partii niż w 1830.

Jakiegoś terminu nie znasz? Wszystkie są wyjaśnione w słowniczku 18xx. Słowniczek →